ಅಕ್ಟೋಬರ್ 23 ಬಂತೆಂದರೆ ಸಾಕು, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಕನ್ನಡಿಗನ ಮೈಯಲ್ಲೂ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಸಂಚಲನ. ನಮ್ಮ ನಾಡಿನ ಹೆಮ್ಮೆಯ, ಶೌರ್ಯದ ಮತ್ತು ಸ್ವಾಭಿಮಾನದ ನೆನಪು. ಇಂದು ಕಿತ್ತೂರು ರಾಣಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮನವರ ಜಯಂತಿ.
ಆ ಧೈರ್ಯದ ಗತ್ತು ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂತು? ಒಮ್ಮೆ ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿ ಯೋಚಿಸಿ ನೋಡಿ…1824ರ ಕಾಲ. ಬ್ರಿಟಿಷರು ಇಡೀ ದೇಶವನ್ನೇ ತಮ್ಮ ಮುಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದ ಸಮಯ. ಅಂತಹ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆ ಎದೆಯುಬ್ಬಿಸಿ ನಿಂತು, “ಇದು ನನ್ನ ಮಣ್ಣು, ಇಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಹಕ್ಕು ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಗುಡುಗುವುದು ಅಂದ್ರೆ ಅದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾತಲ್ಲ. ಚೆನ್ನಮ್ಮ ರಾಣಿಯಾಗಿ ಸಿಂಹಾಸನದ ಮೇಲೆ ಕೂರಲಿಲ್ಲ, ಅವರು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಕನ್ನಡಿಗನ ಎದೆಯಲ್ಲಿ ‘ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಕಿಚ್ಚು’ ಹಚ್ಚಿದರು. ಆ ಸಿಂಹಗರ್ಜನೆ ಇಂದಿಗೂ ಹಸಿರು.
ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಥ್ಯಾಕರೆ ಕಪ್ಪ ಕೇಳಲು ಬಂದಾಗ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ನೀಡಿದ ಉತ್ತರ ಇದೆಯಲ್ಲ, ಅದು ಇವತ್ತಿಗೂ ನಮ್ಮ ಕಿವಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತಿದೆ. “ಕಪ್ಪ ಕೊಡಲು ನೀವೇನು ನಮ್ಮ ಅಣ್ಣತಮ್ಮಂದಿರೇ? ನೆಂಟರೇ?…” ಈ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಇದ್ದದ್ದು ಕೇವಲ ಸಿಟ್ಟಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ತನ್ನ ನಾಡಿನ ಮೇಲಿದ್ದ ಅಪಾರವಾದ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಪರಕೀಯರ ದರ್ಪದ ವಿರುದ್ಧದ ಅಸಮಾಧಾನ. ಆ ಒಂದು ಮಾತು ಸಾಕು, ಇಂದಿಗೂ ನಮಗೆ ಎದುರಾಗುವ ಯಾವುದೇ ಅನ್ಯಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಲು ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಲು.
ನೋವಿನಲ್ಲೂ ಅಳುಕದ ಚೇತನ
ಚೆನ್ನಮ್ಮನ ಹೋರಾಟ ಸುಲಭದ್ದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಒಂದೆಡೆ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಬೃಹತ್ ಸೈನ್ಯ, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಸ್ವಂತ ಜನರ ವಿಶ್ವಾಸಘಾತುಕತನ. ನಂಬಿದವರೇ ಬೆನ್ನಿಗೆ ಚೂರಿ ಹಾಕಿದಾಗಲೂ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಧೃತಿಗೆಡಲಿಲ್ಲ. ಸಂಗೊಳ್ಳಿ ರಾಯಣ್ಣನಂತಹ ವೀರರನ್ನು ಕಟ್ಟಿ, ಬ್ರಿಟಿಷರ ನಿದ್ದೆ ಕೆಡಿಸಿದ ಆ ಧೀರ ವನಿತೆಯ ಶೌರ್ಯ ಅಪ್ರತಿಮ. ಬೈಲಹೊಂಗಲದ ಸೆರೆಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕಳೆವ ದಿನಗಳಲ್ಲೂ ಅವಳ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ಕಿತ್ತೂರಿನ ಕನಸಿತ್ತೇ ಹೊರತು ಸೋಲಿನ ಲವಲೇಶವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ.
ಇಂದು ನಾವು ಕಲಿಯಬೇಕಾದ್ದೇನು? ಇವತ್ತು ನಾವು ಚೆನ್ನಮ್ಮನ ಜಯಂತಿಯನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂದರೆ, ಅವರ ಫೋಟೋಗೆ ಹೂವು ಹಾಕಿ ಕೈಮುಗಿದರೆ ಸಾಲದು. ನಮ್ಮ ದೈನಂದಿನ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಬರುವ ಕಷ್ಟಗಳಿಗೆ ಹೆದರಿ ಓಡುವ ಬದಲು, ಚೆನ್ನಮ್ಮನಂತೆ ಎದುರಿಸಿ ನಿಲ್ಲುವುದನ್ನು ಕಲಿಯಬೇಕು. ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಅಬಲೆಯರಲ್ಲ, ಅವರು ಮನಸ್ಸು ಮಾಡಿದರೆ ಇತಿಹಾಸವನ್ನೇ ಬದಲಿಸಬಲ್ಲರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಚೆನ್ನಮ್ಮನೇ ಜೀವಂತ ಸಾಕ್ಷಿ.ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಈ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಬೆರೆತು ಹೋಗಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಅವರು ಹಚ್ಚಿದ ಸ್ವಾಭಿಮಾನದ ಹಣತೆ ಮಾತ್ರ ಎಂದಿಗೂ ಆರುವುದಿಲ್ಲ ಬೈಲಹೊಂಗಲದ ಸೆರೆಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ಚೆನ್ನಮ್ಮನ ಕೊನೆಯ ದಿನಗಳು ನೋವಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರೂ, ಅವರು ಹಚ್ಚಿದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಕಿಚ್ಚು ಮಾತ್ರ ಆರಲಿಲ್ಲ. ಅದೇ ಕಿಚ್ಚು ಮುಂದೆ 1947ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ತಂದುಕೊಡುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿತು.ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 23 ಬಂತೆಂದರೆ ಕಿತ್ತೂರಿನ ಕಲ್ಲು ಕಲ್ಲುಗಳೂ ಚೆನ್ನಮ್ಮನ ಶೌರ್ಯದ ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತವೆ. ಬನ್ನಿ, ಈ ಜಯಂತಿಯಂದು ಆ ವೀರನಾರಿಯ ಸಾಹಸವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸೋಣ. ಅವರ ಧೈರ್ಯ ನಮ್ಮ ಬದುಕಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿಯಾಗಲಿ.
ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನ ವೀರಮಾತೆ ಕಿತ್ತೂರು ರಾಣಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮನಿಗೆ ಕೋಟಿ ಕೋಟಿ ನಮನಗಳು.